از اتاق عمل تا دنیای داستان نویسی ؛ روایتی از یک بانوی نویسنده در دانشکده علوم پزشکی مراغه
🔸 رویا محمدزاده، کارشناس هوشبری بیمارستان سینا و از کارکنان دانشکده علوم پزشکی مراغه، از جمله افرادی است که در کنار مسئولیت حرفهای خود، قلم را نیز همپای لباس سفید به کار گرفته است. او تجربههای ناب و انسانی شیفتهای کاری را در قالب داستان و روایت ادبی به تصویر میکشد؛ روایتهایی که از دل بیمارستان متولد میشوند و تصویری متفاوت از زندگی، امید، رنج و ایثار کادر درمان را پیش روی مخاطب قرار میدهند. 🔸 تازهترین موفقیت او، کسب عنوان برگزیده مسابقات فرهنگی المپیاد ورزشی کارکنان وزارت بهداشت با داستان کوتاه «عطر نارنج» است؛ داستانی که با محوریت خانواده، نشاط و المپیاد، توانست نظر داوران را جلب کند. محمدزاده که دو دوره نیز عضو تیم والیبال دانشکده علوم پزشکی مراغه بوده است، اعتقاد دارد هر یک از کارکنان حوزه سلامت، گنجینهای از تجربههای شنیدنی و ناگفته در دل شیفتهای کاری خود دارند؛ تجربههایی که اگر روایت شوند، میتوانند بخشی از حافظه ماندگار نظام سلامت را شکل دهند. 🔸 به همین دلیل، علاقهمند است با برگزاری کارگاههای داستاننویسی، همکاران خود را به ثبت این خاطرات و روایتهای انسانی تشویق کند؛ روایتهایی که شاید روزی الهامبخش دیگران باشند و ارزش خدمت در حوزه سلامت را بیش از پیش به تصویر بکشند. 🔸 این همکار خوش ذوق نظام سلامت شهرستان باور دارد بسیاری از تجربههای ارزشمند کارکنان نظام سلامت، تنها در حافظه افراد باقی میماند و با گذشت زمان به فراموشی سپرده میشود. در حالی که ثبت این تجربهها، علاوه بر ارزش ادبی، میتواند تصویری صادقانه از تلاشها، دغدغهها و لحظههای ناب خدمت در مراکز درمانی برای نسلهای آینده به یادگار بگذارد. 🔸 شاید زیباترین ویژگی این روایتها، واقعی بودن آنهاست که با چاشنی تخیل و خلاقیت خود آمیخه است ؛ داستانهایی از دل زندگی روزمره، از شیفتهای طولانی، از لحظههای دشوار و از امیدهایی که هر روز در بیمارستان جوانه میزنند، متولد میشوند. همین واقعیت، به نوشتههای او رنگی از صداقت و همدلی میبخشد که برای مخاطب باورپذیر و تاثیرگذار است. 🔸 گفتنی است تاریخ شفاهی نظام سلامت، مجموعهای از همین روایتهای انسانی است؛ روایتهایی که شاید در آمارها، گزارشها و پروندههای رسمی دیده نشوند، اما بخش مهمی از هویت و تجربه جمعی کارکنان حوزه سلامت را شکل میدهند. خاطرات پزشکان، پرستاران، کارشناسان و دیگر اعضای کادر درمان از لحظههای سخت و شیرین خدمت، گنجینهای ارزشمند است که ثبت و نگهداری آن میتواند تصویر واقعیتری از مسیر خدمترسانی در نظام سلامت به نسلهای آینده ارائه کند. 🔸 ثبت این تجربهها تنها حفظ خاطرات گذشته نیست؛ بلکه فرصتی است برای شناخت بهتر فرهنگ خدمت، فداکاریها و تلاشهایی که هر روز در مراکز درمانی رقم میخورد. گاهی یک روایت کوتاه از یک شیفت کاری، یک تصمیم مهم در لحظهای حساس یا یک برخورد انسانی با بیمار، میتواند به اندازه یک گزارش رسمی، بخشی از واقعیتهای نظام سلامت را برای جامعه بازگو کند. به همین دلیل، توجه به روایتگری و تقویت فرهنگ نوشتن در میان کارکنان سلامت، گامی ارزشمند در حفظ سرمایههای انسانی این حوزه به شمار میرود. 🔸 روایتهای رویا محمدزاده، یادآور این نکته است که در دل هر روز کاری در بیمارستان، قصههای زیادی جریان دارد؛ قصههایی از تلاش، امید، نگرانی و لحظههایی که شاید فقط کارکنان درمان آنها را از نزدیک لمس میکنند. لحظههایی که در کنار دانش و مهارت حرفهای، با حس مسئولیتپذیری، تعهد و دلسوزی کادر درمان معنا پیدا میکنند. 🔸 ثبت این تجربهها کمک میکند بخشی از خاطرات ارزشمند حوزه سلامت از یاد نرود و نسلهای بعد بدانند پشت هر خدمت درمانی، انسانهایی حضور دارند که با مسئولیتپذیری و احساس وظیفه، روزها و شبهای خود را برای سلامت دیگران سپری میکنند؛ انسانهایی که روایت تلاشهایشان بخشی از تاریخ شفاهی نظام سلامت خواهد بود.
دنیای کوچک «بیست روزه که قبل از شروع شیفتم، اول میرم سراغ اون.» با همین فکر، بسته پوشک را محکمتر در دست گرفتم و وارد بخش شدم. سرتاپا شوق بودم. مثل هر روز، مستقیم به سمت تخت شماره سه رفتم. «دختر ناز ما چطوره؟ امروز شیرش رو خورده؟ خوب خوابیده؟» آرام قربانصدقهاش میرفتم و به تخت نزدیک میشدم. انگار چیزی سرجایش نبود فقط یک شیشه شیر خالی و پتویی کهنه روی تخت افتاده بود. ایستاده وچشمهایم را به اطراف چرخاندم. شاید اشتباه آمده بودم.نگاهی به سرتاسر بخش کرده وبا عجله به سمت ایستگاه پرستاری رفتم. «خانم اسدی! خانم اسدی! نوزاد تخت سه کجاست؟ بردنش ویزیت؟» خانم اسدی سرش را بلند کرد انگار میخواست چیزی بگوید حرفش را قورت داد ؛من را خوب میشناخت ،ده سالی بود که همکار بودیم؛: «مرخص شده، خانم سرمدی جان!.» مرخص شده بود؟ چطور ممکن بود؟ یعنی کسی آمده بود دنبالش؟ یعنی بالاخره خانوادهای پیدا شده بود؟ نمیدانم چرا، اما دلم فرو ریخت. بیست روز بود که هر صبح، قبل از شروع کارم، خودم را به تخت سه میرساندم. حالا تخت خالی بود و من مانده بودم و یک بسته پوشک در دستم. درست بیست روز می گذشت؛روزی بود مثل همه روزهای پاییز سرد وخشک، مثل همیشه از حیاط بیمارستان می گذشتم. آذرماه بود. باد، برگهای زرد و خشک وته مانده پاییز را به جدول باغچه میکوبید. هوا سرد بود و.قدمهایم را تندتر کرده بودم تا زودتر خودم را به ساختمان و بخش جراحی برسانم. نزدیک زبالهسوز، تعدادی گربه دور کیسههای زباله جمع شده بودند. کنجکاویام باعث شد چند قدم برگردم. یکی از کیسهها را نگاه کردم. اول تصور کردم بافت یا جفت نوزاد باشد. نگاهم را دقیقتر کردم. خدای من! یک نوزاد بود. کوچک، لخت و خیس، در ته کیسه افتاده بود. پوستش از شدت سرما کبود شده بود و بند ناف هنوز به بدنش وصل بود. خشکم زده بود. چند لحظه فقط نگاهش کردم. «یعنی چی؟ این بچه رو کی اینجا گذاشته؟ نکنه از زایشگاه آوردنش؟ نکنه مادرش… نه! امکان نداره!» اطراف را نگاه کردم. هیچکس نبود. صدای باد میآمد و چند گربه که میان زبالهها میگشتند. در همان لحظه، دست کوچکش تکان خورد. هنوز زنده بود! کیسه را برداشته و بیاختیار به سمت اورژانس دویدم. نوزاد را به سینهام چسباندم. بدن کوچکش سرد بود. نمیدانم از سرما میلرزیدم یا از ترس. «فقط زنده بمون عزیزم… فقط زنده بمون.» نوزاد بلافاصله به بخش مراقبت های ویژه در بیمارستان منتقل و بستری شد.داخل رگهای کوچکش ،حیات جریان پیدا کردو روی تخت شماره سه نوشته شد«مجهول الهویه) یک فرشته کوچک با هویتی نامعلوم. دختری که حتی نمیدانست از کجا آمده و چرا در نخستین ساعات زندگیاش باید میان زبالهها رها میشد. من هر روز به دیدنش میرفتم. شیر خوردنش را تماشا میکردم. از مکیدنهای آرامش ذوق میکردم. وقتی وزن میگرفت، انگار اتفاق بزرگی در زندگی خودم افتاده بود. «آفرین دختر کوچولو! ببین چقدر بزرگ شدی!» گاهی انگشت کوچکش را در دستم میگرفتم و به چهرهاش خیره میشدم. سالها بود که برای مادر شدن تلاش میکردم. سالها درمان، انتظار، امید و ناامیدی. هر بار در انتهای مسیر، همان یک کلمه را میشنیدم: «متاسفم.» برای دیگران فقط یک کلمه بود؛ برای من هزاران آه و افسوس پشت آن پنهان شده بود. حالا دختری در تخت شماره سه بود که هیچکس را نداشت و من زنی بودم که سالها در انتظار داشتن فرزند مانده بودم. هر بار که وارد بخش میشدم، به تختهای دیگر نگاه میکردم. کنار هر نوزاد، یک یا دو همراه نشسته بودند. مادری که دست فرزندش را میبوسید، پدری که با نگرانی به دستگاهها نگاه میکرد، مادربزرگی که زیر لب دعا میخواند. اما تخت شماره سه همیشه تنها بود. هر کس از راه میرسید، شیشه شیری به دستش میداد یا پوشکش را عوض میکرد و میرفت. «یعنی هیچکس نیست که دلش برای این بچه تنگ بشه؟ هیچکس نیست که شبها به فکرش باشه؟» یک روز دوربینهای بیمارستان را بررسی کردند. زنی چادری با ماسکی که از روزهای کرونا برای همهمان به یادگار مانده بود، کیسه حاوی نوزاد را از در اصلی وارد بیمارستان کرده و در میان زبالههای زایشگاه رها کرده بود. هیچ نشانی از او نبود. در بخش، حرف و حدیث زیاد بود. «حتماً پدر و مادرش معتاد بودن.» «با این خرج و مخارج، کی میتونه از پس بزرگ کردن بچه بربیاد؟» «اصلاً کی میدونه مادر و پدرش کی هستن؟» «خدا خودش عالمه.» اما من به هیچکدام از این حرفها فکر نمیکردم. برای من او فقط یک نوزاد رهاشده نبود. بیست روز بود که بخشی از زندگیام شده بود. آن روزها، هر بار که به چهرهاش نگاه میکردم، سوالی در ذهنم تکرار میشد: سهم من از زندگی ،یکنوزاد نیست؟نوزادی که مال خودم باشه؟ خدا یعنی دستهای من باید خالی باشه و یه نوزاد داخل زباله ها رها بشه؟» بالاخره تصمیمم را گرفتم. خودم را جلوی در اتاق ریاست بیمارستان دیدم. دستهایم کمی میلرزید، اما حرفم را محکم زدم:«خانم سرمدی دیراومدین!به بهزیستی استان تحویل داده شد؛از اونجا اقدام کنید» بهزیستی یعنی عبور از هفت خان رستم. یعنی ممکن بود دیگر هیچوقت نبینمش؟ نه. نمیتوانستم به همین سادگی تسلیم شوم. این بار زره فولادی پوشیدم و راه افتادم. فرمها، مدارک، پرسوجوها، انتظارها و رفتوآمدها شروع شد. هر بار که کسی میگفت باید صبر کنی، به همان دست کوچک فکر میکردم که روز اول در ته کیسه تکان خورده بود. «این بچه یک بار از دنیا جا مونده. من نمیذارم دوباره تنها بمونه.» شاید سهم زندگی ام راباید در زباله ها میافتم.روزها گذشت. پاییز رفت و دوباره برگشت. انتظار سخت بود، اما این بار امید داشتم. حالا مقابل مهدکودک بیمارستان ایستادهام. هوا سرد است و برگهای زرد زیر پاهایم خشخش میکنند. همان پاییز است؛ یا شاید پاییز دیگری که برای من معنای تازهای دارد. در باز میشود. دختربچهای کوچک با کولهپشتی رنگی از مهد بیرون میآید. تا چشمش به من میافتد، لبخند میزند و با قدمهای کوتاهش به سمتم میدود. «مامان!» دستم را دراز میکنم و موهایش را مرتب میکنم. دنیا را در آغوش میگیرم. همان دختر کوچکی که روزی در میان زبالهها پیدا کردم و حالا تمام دنیای من شده است. به سمت خانه راه میافتیم. «بهت نگفتم بهم مرخصی زایمان هم ندادن؟ آخه من بارداری را در بین راهروهای دادگاه و بهزیستی تجربه کردم.»
نظرات دیگر کاربران
ارسال نظر